ଯକୃତ କର୍କଟ ରୋଗ

ଯକୃତ କର୍କଟ ରୋଗ ହୁଏ | ଜଟିଳ ଏବଂ ଅନେକ ସମୟରେ କାରକମାନଙ୍କର ମିଶ୍ରଣକୁ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରେ | ହେପାଟାଇଟିସ୍ ବି କିମ୍ବା ସି ସହିତ କ୍ରନିକ୍ ସଂକ୍ରମଣ, ଅତ୍ୟଧିକ ମଦ୍ୟପାନ ଏବଂ ଅଣ-ମଦ୍ୟପ ଫ୍ୟାଟି ଲିଭର ରୋଗ (NAFLD) ଅନ୍ୟତମ ପ୍ରମୁଖ ଯୋଗଦାନକାରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଛି | ପ୍ରତିରୋଧ ଏବଂ ଉନ୍ନତ ଫଳାଫଳ ପାଇଁ ଏହି ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଅବସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକୁ ଶୀଘ୍ର ଚିହ୍ନଟ କରିବା ଏବଂ ସମାଧାନ କରିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ | ଯକୃତ କର୍କଟ ଲିଭର କର୍କଟ, ହେପାଟିକ କର୍କଟ ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଶୁଣା, ଯେତେବେଳେ ଯକୃତର କୋଷଗୁଡ଼ିକ ଅସ୍ୱାଭାବିକ ହୋଇଯାଏ ଏବଂ ନିୟନ୍ତ୍ରଣରୁ ବ grow ିଯାଏ | ଏଠାରେ ଅନେକ ପ୍ରକାରର ଯକୃତ କର୍କଟ ଅଛି, ଯେଉଁଥିରେ ହେପାଟୋସେଲୁଲାର୍ କରସିନୋମା (HCC) ସବୁଠାରୁ ସାଧାରଣ ଅଟେ | ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରକାରରେ କୋଲାଙ୍ଗିଓକାର୍କିନୋମା (ପିତ୍ତ ନଳୀ କର୍କଟ) ଏବଂ ହେପାଟୋବ୍ଲାଷ୍ଟୋମା (ଏକ ବିରଳ ପିଲାଦିନର କର୍କଟ) ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ | ପ୍ରାଥମିକ ଯକୃତ କର୍କଟ ରୋଗର କାରଣ | ଯକୃତ କର୍କଟ ରୋଗର ପ୍ରକୃତ କାରଣ ସର୍ବଦା ଜଣା ନଥିବାବେଳେ ଅନେକ ବିପଦ କାରଣ ଏହି ରୋଗ ହେବାର ସମ୍ଭାବନାକୁ ଯଥେଷ୍ଟ ବ increase ାଇଥାଏ | ଏଥିରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ: କ୍ରନିକ୍ ହେପାଟାଇଟିସ୍ ସଂକ୍ରମଣ ହେପାଟାଇଟିସ୍ ବି ଜୀବାଣୁ (HBV) କିମ୍ବା ହେପାଟାଇଟିସ୍ ସି ଜୀବାଣୁ (HCV) ସହିତ କ୍ରୋନିକ୍ ସଂକ୍ରମଣ ଏକ ଅଗ୍ରଣୀ ଅଟେ | ଯକୃତ କର୍କଟ ରୋଗ ବିଶ୍ worldwide ବ୍ୟାପୀ ଏହି ଜୀବାଣୁ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ପ୍ରଦାହ ଏବଂ ଯକୃତର କ୍ଷତି ଘଟାଇପାରେ, ଶେଷରେ ସିରୋସିସ୍ ଏବଂ କର୍କଟ ରୋଗ ହେବାର ଆଶଙ୍କା ବ .ିପାରେ | ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନ (WHO) ଅନୁଯାୟୀ, ବିଶ୍ୱରେ ଯକୃତ କର୍କଟ ରୋଗର 80% ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ HBV ଏବଂ HCV ରହିଥାଏ | [1]ସିରୋସିସ୍ ସିରୋସିସ୍, ଯକୃତର ଦାଗ ଦ୍ୱାରା ବର୍ଣ୍ଣିତ ଏକ ଅବସ୍ଥା, ଅନ୍ୟ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ବିପଦ କାରଣ ଅଟେ | କ୍ରନିକ୍ ହେପାଟାଇଟିସ୍, ଅତ୍ୟଧିକ ମଦ୍ୟପାନ, ଅଣ-ମଦ୍ୟପ ଫ୍ୟାଟି ଲିଭର ରୋଗ (NAFLD) ଏବଂ କେତେକ ଜେନେଟିକ୍ ଅବସ୍ଥା ସହିତ ଏହା ବିଭିନ୍ନ କାରଣରୁ ହୋଇପାରେ | ସମୟ ସହିତ, ସିରୋସିସ୍ ଯକୃତର କାର୍ଯ୍ୟକୁ ବାଧା ଦେଇପାରେ ଏବଂ ବିକାଶର ବିପଦକୁ ଯଥେଷ୍ଟ ବ increase ାଇପାରେ | ଯକୃତ କର୍କଟ |ମଦ୍ୟପାନର ବ୍ୟବହାର ଅତ୍ୟଧିକ ମଦ୍ୟପାନ ହେଉଛି ଯକୃତ ରୋଗ ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ବିପଦ କାରଣ, ସିରୋସିସ୍ ଏବଂ ଯକୃତ କର୍କଟ |। ଅତ୍ୟଧିକ ମଦ୍ୟପାନ ଦ୍ liver ାରା ଯକୃତ କୋଷଗୁଡିକ ନଷ୍ଟ ହୋଇପାରେ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ପ୍ରଦାହ ଏବଂ ଦାଗ ଦେଖାଯାଏ | ନ୍ୟାସନାଲ ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ୍ ଅଫ୍ ମଦ୍ୟପାନର ଅପବ୍ୟବହାର ଏବଂ ମଦ୍ୟପାନ (NIAAA) ଭାରୀ ପାନୀୟକୁ ଯେକ day ଣସି ଦିନ ଚାରିରୁ ଅଧିକ ପାନୀୟ କିମ୍ବା ପୁରୁଷଙ୍କ ପାଇଁ ସପ୍ତାହରେ 14 ରୁ ଅଧିକ ପାନୀୟ ଏବଂ ଯେକ day ଣସି ଦିନ ତିନିରୁ ଅଧିକ ପାନୀୟ କିମ୍ବା ମହିଳାଙ୍କ ପାଇଁ ସପ୍ତାହରେ ସାତରୁ ଅଧିକ ପାନୀୟ ପରି ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରେ | [2]ଅଣ-ମଦ୍ୟପ ଫ୍ୟାଟି ଲିଭର ରୋଗ (NAFLD) ଏବଂ NASHNon- ମଦ୍ୟପାନ ଫ୍ୟାଟି ଲିଭର ରୋଗ (NAFLD) ହେଉଛି ଏକ ଅବସ୍ଥା ଯେଉଁଥିରେ ଅଳ୍ପ କିମ୍ବା ମଦ୍ୟପାନ ନ କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କ ଯକୃତରେ ଚର୍ବି ଜମା ହୋଇଥାଏ | ନୋନାଲକୋହଲିକ୍ ଷ୍ଟାଟୋହେପାଟାଇଟିସ୍ (NASH) ହେଉଛି NAFLD ର ଏକ ଭୟଙ୍କର ରୂପ, ଯାହା ପ୍ରଦାହ ଏବଂ ଯକୃତ କୋଷର କ୍ଷତି ଦ୍ୱାରା ବର୍ଣ୍ଣିତ | NAFLD ଏବଂ NASH ସିରୋସିସ୍ ପାଇଁ ଗୁରୁତ୍ risk ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିପଦ କାରଣ ଭାବରେ ସ୍ୱୀକୃତିପ୍ରାପ୍ତ | ଯକୃତ କର୍କଟ |ବିଶେଷକରି ବିକଶିତ ଦେଶମାନଙ୍କରେ। ଆଫ୍ଲାଟକ୍ସିନଗୁଡିକର ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ଆସିବା ଆଶଙ୍କା ସହିତ ଜଡିତ | ଯକୃତ କର୍କଟ |, ବିଶେଷତ regions ଯେଉଁ ଅଞ୍ଚଳରେ ଏହି ଖାଦ୍ୟଗୁଡିକ ମୁଖ୍ୟ ଫସଲ ଏବଂ ସଂରକ୍ଷଣ ଅବସ୍ଥା ଖରାପ | ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ ଏଜେନ୍ସି ଫର ରିସର୍ଚ୍ଚ ଅନ୍ କ୍ୟାନସର (IARC) ଆଫଲାଟୋକ୍ସିନକୁ ଗ୍ରୁପ୍ car କାର୍ସିନୋଜେନସ୍ ଭାବରେ ଶ୍ରେଣୀଭୁକ୍ତ କରେ | [3]ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବିପଦ କାରକ | ମଧୁମେହ: ମଧୁମେହ ରୋଗୀଙ୍କ ପାଖରେ NAFLD ଏବଂ ଯକୃତ କର୍କଟ ହେବାର ଆଶଙ୍କା ଅଧିକ ଥାଏ | ମୋଟାପଣ: NAFLD ଏବଂ NASH ପାଇଁ ମୋଟାପଣ ଏକ ବିପଦ କାରଣ, ଯାହା ଯକୃତ କର୍କଟ ରୋଗର ଆଶଙ୍କା ବ increase ାଇପାରେ | କେତେକ ଜେନେଟିକ୍ ସର୍ତ୍ତ: କେତେକ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ଅବସ୍ଥା ଯେପରିକି ହେମୋକ୍ରୋମାଟୋସିସ୍ (ଆଇରନ୍ ଓଭରଲୋଡ୍) ଯକୃତ ରୋଗ ଏବଂ କର୍କଟ ରୋଗର ଆଶଙ୍କା ବ increase ାଇପାରେ | ଧୂମପାନ: ଧୂମପାନ ଲିଭର କର୍କଟ ସମେତ ବିଭିନ୍ନ କର୍କଟ ରୋଗର ଆଶଙ୍କା ସହିତ ଜଡିତ | ଆନାବୋଲିକ୍ ଷ୍ଟେରଏଡ୍ ବ୍ୟବହାର: ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ଆନାବୋଲିକ୍ ଷ୍ଟେରଏଡ ବ୍ୟବହାର ଯକୃତକୁ କ୍ଷତି ପହଞ୍ଚାଇପାରେ ଏବଂ ଯକୃତ କର୍କଟ ହେବାର ଆଶଙ୍କା ବ increase ାଇପାରେ | ଭିନିଲ୍ କ୍ଲୋରାଇଡ୍ ଏକ୍ସପୋଜର: ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ଉତ୍ପାଦନରେ ବ୍ୟବହୃତ ରାସାୟନିକ ଭିନିଲ୍ କ୍ଲୋରାଇଡ୍ ସହିତ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ଆସିବା ଦ୍ୱାରା ଆଞ୍ଜିଓସ୍କାରୋମା ନାମକ ଏକ ବିରଳ ପ୍ରକାରର ଯକୃତ କର୍କଟ ହେବାର ଆଶଙ୍କା ବ increase ିପାରେ | ଯକୃତ କର୍କଟ |ଯକୃତ କର୍କଟ ରୋଗର ସମସ୍ତ ରୋଗ ପ୍ରତିରୋଧଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ, ତଥାପି ତୁମର ବିପଦକୁ ହ୍ରାସ କରିବା ପାଇଁ ଆପଣ ଅନେକ ପଦକ୍ଷେପ ନେଇପାରିବେ: ହେପାଟାଇଟିସ୍ ବି ବିରୁଦ୍ଧରେ ଟୀକାକରଣ HBV ସଂକ୍ରମଣକୁ ରୋକିବାରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଏବଂ ଫଳସ୍ୱରୂପ ଯକୃତ କର୍କଟ ହେବାର ଆଶଙ୍କା କମ୍ କରିଥାଏ | WHO ସମସ୍ତ ଶିଶୁଙ୍କ ପାଇଁ ସର୍ବଭାରତୀୟ ହେପାଟାଇଟିସ୍ ବି ଟୀକାକରଣ ପାଇଁ ସୁପାରିଶ କରେ | [1]ହେପାଟାଇଟିସ୍ ରୋକିବା ଏବଂ ଚିକିତ୍ସା ହେପାଟାଇଟିସ୍ ସି ପାଇଁ କ vacc ଣସି ଟିକା ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ସଂକ୍ରମଣକୁ ଭଲ କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଚିକିତ୍ସା ଉପଲବ୍ଧ | HCV ପାଇଁ ସ୍କ୍ରିନିଂ ଏବଂ ସଂକ୍ରମିତ ବ୍ୟକ୍ତିବିଶେଷଙ୍କୁ ଚିକିତ୍ସା ଯୋଗାଇବା ସିରୋସିସ୍ ଏବଂ ଯକୃତ କର୍କଟ ରୋଗର ବିକାଶକୁ ରୋକିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିଥାଏ | [4]ମଦ୍ୟପାନର ସୀମିତତା ଯଦି ଆପଣ ମଦ୍ୟପାନ କରିବାକୁ ପସନ୍ଦ କରନ୍ତି, ତେବେ ଏହାକୁ ମଧ୍ୟମ ପରିମାଣରେ କରନ୍ତୁ | ଏକ ସୁସ୍ଥ ଓଜନ ବଜାୟ ରଖନ୍ତୁ ଏବଂ ଏକ ସୁସ୍ଥ ଓଜନ ବଜାୟ ରଖିବା ଏବଂ ଏକ ସନ୍ତୁଳିତ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବା NAFLD ଏବଂ NASH ରୋକିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିଥାଏ | ଏଥିରେ ଶର୍କରା ପାନୀୟ, ପ୍ରକ୍ରିୟାକୃତ ଖାଦ୍ୟ, ଏବଂ ସନ୍ତୁଳିତ ଚର୍ବି ଗ୍ରହଣକୁ ସୀମିତ କରିବା ଅନ୍ତର୍ଭୂକ୍ତ କରେ | ଖାଇବା ପୂର୍ବରୁ ଛାଞ୍ଚ ପାଇଁ ଖାଦ୍ୟ ଯାଞ୍ଚ କରନ୍ତୁ, ଏବଂ ଖରାପ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବା ଠାରୁ ଦୂରେଇ ରୁହନ୍ତୁ | ଉଚ୍ଚ ବିପଦପୂର୍ଣ୍ଣ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ପାଇଁ ନିୟମିତ ସ୍କ୍ରିନିଂ କ୍ରନିକ୍ ହେପାଟାଇଟିସ୍, ସିରୋସିସ୍ କିମ୍ବା ଯକୃତ କର୍କଟ ପାଇଁ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବିପଦ କାରଣ ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ଅଲଟ୍ରାସାଉଣ୍ଡ ଏବଂ ଆଲଫା-ଫେଟୋପ୍ରୋଟେନ୍ (AFP) ରକ୍ତ ପରୀକ୍ଷା ସହିତ ନିୟମିତ ସ୍କ୍ରିନିଂ କରିବା ଉଚିତ୍ | ଶୀଘ୍ର ଚିହ୍ନଟ ଚିକିତ୍ସା ଫଳାଫଳକୁ ଉନ୍ନତ କରିପାରିବ | ଉତ୍ସର୍ଗୀକୃତ ଅନୁସନ୍ଧାନକାରୀମାନେ | ଶାଣ୍ଡୋଙ୍ଗ ବାଓଫା କର୍କଟ ଗବେଷଣା ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ | ଯକୃତ କର୍କଟ ବିଷୟରେ ଆମର ବୁ understanding ାମଣାକୁ ଆଗକୁ ବ and ାଇବା ଏବଂ ଚିକିତ୍ସା ବିକଳ୍ପଗୁଡ଼ିକର ଉନ୍ନତି ପାଇଁ ପ୍ରତିବଦ୍ଧ | ଯକୃତ କର୍କଟ ପାଇଁ ଆପଣଙ୍କର ବିପଦ ବିଷୟରେ ଯଦି ଆପଣଙ୍କର ଚିନ୍ତା ଅଛି, ତେବେ ଉପଯୁକ୍ତ ସ୍କ୍ରିନିଂ ଏବଂ ପ୍ରତିରୋଧ କ ies ଶଳ ବିଷୟରେ ଡାକ୍ତରଙ୍କ ସହ କଥା ହୁଅନ୍ତୁ | ଆମର ଅନୁଷ୍ଠାନ କର୍କଟ ଗବେଷଣା ଏବଂ ଥେରାପି ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦେଇଥାଏ, ରୋଗୀ ସେବା ଉପରେ ଏକ ମହତ୍ impact ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରଭାବ ପକାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥାଏ | ବିଷୟରେ ଅଧିକ ଜାଣିବାକୁ | ଶାଣ୍ଡୋଙ୍ଗ ବାଓଫା କର୍କଟ ଗବେଷଣା ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ | ଏବଂ ଆମର ମିଶନ୍, ଦୟାକରି ଆମର ୱେବସାଇଟ୍ ପରିଦର୍ଶନ କରନ୍ତୁ | ମୁଖ୍ୟ ଯକୃତ କର୍କଟ ରୋଗର ବିପଦ କାରକଗୁଡିକର ତୁଳନା ତୁଳନାତ୍ମକ ବିପଦ ବର୍ଣ୍ଣନା ବର୍ଣ୍ଣନା କ ateg ଶଳ ହେପାଟାଇଟିସ୍ ବି ଏବଂ ସି କ୍ରନିକ୍ ଭାଇରାଲ୍ ସଂକ୍ରମଣ ଯକୃତର ପ୍ରଦାହ ଏବଂ କ୍ଷତି ଘଟାଏ | ଟୀକାକରଣ (HBV), ଆଣ୍ଟିଭାଇରାଲ୍ ଚିକିତ୍ସା (HCV & HBV), ସୁରକ୍ଷିତ ଇଞ୍ଜେକ୍ସନ୍ ଅଭ୍ୟାସ | ବିଭିନ୍ନ କାରଣରୁ ଯକୃତର ସିରୋସିସ୍ ଦାଗ (ମଦ୍ୟପାନ, ହେପାଟାଇଟିସ୍, NAFLD) | ଅନ୍ତର୍ନିହିତ କାରଣଗୁଡିକ ପରିଚାଳନା କରନ୍ତୁ (ମଦ୍ୟପାନ ବନ୍ଦ, ଆଣ୍ଟିଭାଇରାଲ୍ ଚିକିତ୍ସା, ଓଜନ ପରିଚାଳନା) | ମଦ୍ୟପାନ ସେବନ ଅତ୍ୟଧିକ ମଦ୍ୟପାନ ଦ୍ୱାରା ଯକୃତ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ | ମଦ୍ୟପାନରୁ ସୀମିତ କିମ୍ବା ଦୂରେଇ ରୁହନ୍ତୁ | NAFLD / NASH ଯକୃତରେ ଚର୍ବି ଜମା ହେବା ଏବଂ ପ୍ରଦାହ (ପ୍ରାୟତ ob ମୋଟାପଣ ଏବଂ ମଧୁମେହ ସହିତ ଜଡିତ) | ଓଜନ ପରିଚାଳନା, ସୁସ୍ଥ ଖାଦ୍ୟ, ମଧୁମେହ ଏବଂ କୋଲେଷ୍ଟ୍ରଲ୍ର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ | ଦୂଷିତ ଖାଦ୍ୟରେ ଛାଞ୍ଚ ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ପାଦିତ ଆଫ୍ଲାଟୋକ୍ସିନ୍ ବିଷାକ୍ତ ପଦାର୍ଥ | ସଠିକ୍ ଖାଦ୍ୟ ସଂରକ୍ଷଣ, କାଦୁଅ ଖାଦ୍ୟରୁ ଦୂରେଇ ରୁହ | ସନ୍ଦର୍ଭ ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନ | (2023, ଜୁଲାଇ 19) | ହେପାଟାଇଟିସ୍ ବି। https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/hepatitis-b ମଦ୍ୟପାନର ଅପବ୍ୟବହାର ଏବଂ ମଦ୍ୟପାନ ଉପରେ ଜାତୀୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ | (n.d.) ଏକ ମାନକ ପାନ କ’ଣ? https://www.niaaa.nih.gov/alcohol-health/overview-alcohol-consumption/what-standard-drink କର୍କଟ ଉପରେ ଗବେଷଣା ପାଇଁ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଏଜେନ୍ସି | (2012) IARC ମନୋଗ୍ରାଫ୍ ଭଲ୍ୟୁମ୍ 100 ବି: ପାଞ୍ଚ ପଲିସାଇକ୍ଲିକ୍ ସୁଗନ୍ଧିତ ହାଇଡ୍ରୋକାର୍ବନ୍ ଏବଂ କିଛି ନାଇଟ୍ରୋରେନ୍ସର ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ | https://www.iarc.fr/fr/news-events/iarc-monographs-volume-100b-evaluation-of-five-polycyclic-aromatic-hydrocarbons-and-some-nitroarenes/ ରୋଗ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଏବଂ ପ୍ରତିରୋଧ ପାଇଁ କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡିକ | (2024, ଜାନୁଆରୀ 29) | ହେପାଟାଇଟିସ୍ ସି https://www.cdc.gov/hepatitis/hcv/index.htm